Ważne mikroelementy

32

W okresie ciąży dochodzi w organizmie matki do intensyfikacji wielu procesów życiowych. W efekcie rośnie zapotrzebowanie nie tylko na energię i składniki pokarmowe, lecz także na witaminy i mikroelementy.

Witaminy biorą ważny udział w wielu reakcjach metabolicznych, a ich niedobór może mieć bardzo poważne konsekwencje zarówna dla matki, jak i dla dziecka. Podobną funkcję w organizmie spełniają mikropierwiastki, będące składnikami enzymów i hormonów wpływających na procesy metaboliczne. Dlatego właściwa dieta ma olbrzymi wpływ na prawidłowy przebieg całej ciąży. Zwłaszcza w pierwszym trymestrze, który jest kluczowy dla rozwoju dziecka, powinnyśmy rozważnie komponować posiłki, zwracając szczególną uwagę na ich wartości odżywcze.

W trakcie ciąży w szczególny sposób wzrasta zapotrzebowanie na następujące składniki:

wapń – zapotrzebowanie na ten pierwiastek zwiększa się w okresie ciąży z 800 mg do 1200 mg i może być w 100% zaspokojone poprzez właściwie zestawioną dietę, zawierającą produkty mleczne (mleko, sery, jogurt, kefir). Bogatym źródłem wapnia są również suszone figi, sardynki, migdały i quinoa, a także soja, brokuły i czarna fasola. Niedobór wapnia (który działa na mięśniówkę gładką macicy) może doprowadzić do przedwczesnych skurczów i porodu.

– magnez – pełni rolę aktywatora wielu układów enzymatycznych i przemian energetycznych na poziomie komórkowym, wpływa na układ krwiotwórczy i procesy krzepnięcia krwi, wspomaga również rozwój kości. Jego prawidłowa podaż zmniejsza ryzyko wystąpienia rzucawki oraz przedwczesnego porodu. Do produktów spożywczych o wysokiej zawartości magnezu zaliczamy: orzechy, kaszę gryczaną, ryby, sery, ciemne pieczywo, rośliny strączkowe.

– jod – w czasie ciąży, kiedy wzrasta poziom hormonów tarczycy, rośnie również zapotrzebowanie na ten pierwiastek. Dobowa podaż jodu u kobiet w odmiennym stanie powinna wynosić od 200 do 500 ug dziennie. Niedobór tego pierwiastka może być przyczyną poronień, wad wrodzonych płodu, a przy podaży niższej 25 ug – kretynizmu. Bogatym źródłem jodu są owoce morza, ryby, wodorosty oraz sól morska.

– żelazo – stanowi zasadniczy składnik hemoglobiny. Jego niedobór prowadzi do niedokrwistości, która może spowodować zaburzenia przebiegu porodu oraz hipotrofię (zahamowanie wewnątrzmacicznego wzrostu płodu). Podczas ciąży zapotrzebowanie na żelazo wzrasta z 15 do 22 mg na dobę. Produkty spożywcze, które zawierają większe ilości żelaza to: wątroba, fasola, groch, szpinak, żółtka jaj, wołowina. Ponieważ bardzo często dieta pokrywa dzienne zapotrzebowanie na ten pierwiastek w zbyt małym stopniu, dlatego lekarze w II i III trymestrze ciąży zalecają jego suplementację.

– cynk – niedobór cynku w ciąży może prowadzić do zwiększonego ryzyka wystąpienia poronienia, przedwczesnego porodu, krwawień okołoporodowych, a także wewnątrzmacicznego ograniczenia wzrostu płodu.  Dobowe zapotrzebowanie na ten pierwiastek wynosi 16 mg na dobę i jest bez problemu pokrywane przez odpowiednią dietę. Znaczne ilości cynku znajdziemy m.in. w jajach, owocach morza, mięsie, wątrobie, orzechach i zbożach. Do utraty cynku przyczynia się alkohol, który

zwiększa jego wydalanie przez nerki.

Uwaga! Choć niedobory mikroelementów mogą mieć negatywny wpływ na przebieg ciąży oraz rozwój płodów, równie niebezpieczne jest ich przedawkowanie. Dlatego decyzja o suplementacji diety w trakcie ciąży zawsze powinna należeć do lekarza.